Praca w Szwecji, praca w Sztokholmie

praca w szwecji 2

Kto ma największe szanse na zatrudnienie?

Mimo niskiego bezrobocia, zapotrzebowanie na wykwalifikowanych pracowników w Szwecji stale rośnie. Do tej pory Polacy najchętniej i najliczniej odnajdują się w sektorze budowlanym, gdzie doświadczeni robotnicy z Polski są bardzo mile widziani, a zarobki są kilkukrotnie wyższe, niż w Polsce.
Wykwalifikowany robotnik budowlany może miesięcznie zarobić w Szwecji nawet 27 tysięcy SEK (ok. 12,5 tys. PLN brutto), czyli nawet cztery razy więcej, niż w Polsce. Wynagrodzenie dla pracowników umysłowych jest również 2-3 razy wyższe, niż nad Wisłą.
W branży budowlanej poszukiwani są: operatorzy maszyn budowlanych, murarze, spawacze, betoniarze, cieśle, malarze, zbrojarze, asfalciarze, ślusarze, elektrycy. Stale rośnie zapotrzebowanie na inżynierów budowlanych i inżynierów produkcji, a także zarządców i konserwatorów nieruchomości.

Rynek otwarty jest także dla mechaników, kierowców, ochroniarzy i pracowników gastronomii. Polacy znajdą również zatrudnienie w firmach sprzątających i dbających o porządek, mogą również pełnić funkcję pracowników socjalnych.

Poszukiwani są także pracownicy służby zdrowia: lekarze (zwłaszcza interniści, lekarze rodzinni, dentyści), farmaceuci, pielęgniarki oraz opiekunowie osób starszych.

Wśród osób z wyższym wykształceniem i wysokimi kwalifikacjami rynek otwarty jest zwłaszcza dla specjalistów z branży IT (informatyków, programistów), transportu, komunikacji, biotechnologii specjalistów ds. sprzedaży i marketingu, a także księgowych i nauczycieli.

Zarobki

Zarobki w Szwecji należą do jednych z najwyższych w Europie (obok Norwegii, Finlandii i Danii). Nie bez znaczenia jest też wysoki komfort życia w tym kraju, wysokie standardy pracy oraz świadczenia i prawa, jakie przysługują pracownikom, także tym, którzy nie mają szwedzkiego obywatelstwa. Średnie miesięczne wynagrodzenie oscyluje w granicach 20 000 szwedzkich koron (około 7 tysięcy zł.). Oczywiście kwota ta zmienia się w zależności od wykonywanego zawodu i posiadanych kwalifikacji. Polscy informatycy są bardzo cenieni na rynku europejskim. W Szwecji zarobią ok. 25 000 – 35 000 koron miesięcznie. 50 000 mogą zarobić stomatolodzy i lekarze. Pielęgniarki, osoby opiekujące się osobami starszymi, a także kierowcy mogą liczyć na zarobek w granicach 20 000 koron. Murarze, czy fryzjerzy otrzymają wypłatę ok. 15 tysięcy SEK. Należy pamiętać, że zarobki są zawsze sprawą indywidualną. Podawane kwoty dotyczą statystycznej średniej. Ceniony fryzjer, czy stylista pracujący w prestiżowym salonie urody w Sztokholmie może za swoją pracę otrzymać kilkukrotnie wyższą kwotę. Zasada jest jedna – im wyższe kwalifikacje i umiejętności, tym większy zarobek dla pracownika. Przed wyjazdem do Szwecji warto więc zadbać o solidne dokształcenie się we własnym fachu, daje to lepszy start i perspektywy na przyszłość.

Warunki pracy

Czas pracy:

  • tydzień pracy: 40 godzin
  • maksymalna liczba godzin nadliczbowych w tygodniu: 8-10 godzin
  • maksymalna liczba godzin nadliczbowych w roku: 200 godzin
  • dodatkowe przywileje: osoby z dziećmi poniżej 8 roku życia mogą wnioskować o skrócenie czasu pracy (maksymalnie o ¼)

Urlop:

  • zakres świadczenia urlopowego: prawo do wolnego czasu, wynagrodzenie w czasie urlopu, dodatek urlopowy
  • prawo do urlopu:
    • minimalnie 25 dni urlopu (często znacznie więcej)
    • urlop macierzyński: 7 tygodni przed i 7 tygodni po urodzeniu dziecka
    • urlop wychowawczy: przysługuje obojgu rodzicom
  • prawo do urlopu, jako regulacja wartości minimalnej świadczenia; rzeczywiste wartości (często znacznie korzystniejsze) wyszczególnione w umowie zbiorowej między pracodawcą, a związkiem zawodowym
  • pracownicy zatrudnieni na okres maksymalnie 3 miesięcy (czas pracy: maksymalnie 60h tygodniowo): bez prawa do urlopu, ale z zachowanym prawem do dodatku urlopowego

Podatki:

  • podatek na rzecz lokalnego samorządu – stawki: 20 i 25%
  • podatek na rzecz państwa – stawki: 29-34%
  • VAT na żywność – 12%
  • VAT na większość towarów – 25%

Zasiłek dla bezrobotnych:

  • oparty na dwóch podstawach:
    • ogólne ubezpieczenie podstawowe (zasiłek podstawowy wypłacany osobom, które w roku poprzednim przepracowały minimum 6 miesięcy, w każdym minimum 80 godzin)
    • dobrowolne ubezpieczenie od utraty dochodów
  • wysokość zasiłku (stawka dzienna): 80% wcześniejszej pensji pracownika, obliczana na podstawie dochodów uzyskanych w ciągu poprzednich 12 miesięcy (przed utartą pracy), nie większa, niż 680 SEK dziennie

Prawo pracy:

  • oparte na umowach zbiorowych między pracodawcami a związkami zawodowymi
  • brak prawnie ustalonej pensji minimalnej – pensja minimalna określona w ramach konkretnej umowy zbiorowej dla danego zawodu/związku zawodowego
  • najważniejsze regulacje prawne dotyczące pracy:
    • prawo do współdecydowania
    • prawo do ochrony zatrudnienia
    • prawo dotyczące czasu pracy
    • prawo urlopowe
    • prawo dotyczące środowiska pracy
    • prawo o urlopach w celu wychowywania małego dziecka
    • prawo o urlopach w celu kształcenia się
    • prawo o zakazie dyskryminacji

Związki zawodowe:

Pracodawcy podpisują umowy zbiorowe ze związkami zawodowymi, w oparciu których regulowane są prawa, obowiązki i przywileje pracowników wykonujących poszczególne zawody. Zadaniem związków jest dbanie o interesy pracowników. W razie sporów lub problemów z pracodawcą, pracownik może zwrócić się o pomoc do reprezentującego go związku.

Organizacje centralne i podlegające im związki zawodowe:

  • Centralna Organizacja Absolwentów Szkół Wyższych (SACO):
    • Związek Lekarzy
    • Związek Farmaceutów
    • Związek Weterynarzy
    • Związek Inżynierów
    • Związek Architektów
    • Związek Naukowców
    • Państwowy Związek Nauczycieli
    • Związek Ekonomistów
    • Związek prawników
    • pełna lista dostępna na stronie: www.saco.se
  • Centralna Organizacja Urzędników (TCO):
    • Związek Nauczycieli
    • Związek Dziennikarzy
    • Związek Służby Zdrowia
    • Związek Pracowników Farmacji
    • Związek Policjantów
    • pełna lista dostępna na stronie: www.tco.se
  • Krajowa Organizacja (LO):
    • Związek Pracowników Usług i Komunikacji
    • Związek Pracowników Transportu
    • Związek Pracowników Przemysłu Metalowego
    • Związek Pracowników Przemysły Spożywczego
    • Związek Pracowników Przemysłu Papierniczego
    • Związek Pracowników Przemysłu Leśnego i Drzewnego
    • Związek Pracowników Budowlanych
    • Związek Elektryków
    • Związek Pracowników Komunalnych
    • Związek Pracowników Handlu
    • Związek Pracowników Hoteli i Restauracji
    • Związek Dozorców Nieruchomości
    • Związek Grafików
    • Związek Malarzy
    • Związek Muzyków
    • pełna lista dostępna na stronie: www.lo.se

Jak zwiększyć swoje szanse na znalezienie pracy w Szwecji
– co warto zrobić jeszcze w Polsce

Znajomość języka szwedzkiego, w stopniu przynajmniej podstawowym, zawsze będzie zwiększała Twoje szanse na zatrudnienie. Im bardziej praca związana jest z komunikacją, tym umiejętności językowe są przy rekrutacji ważniejsze. Przed wyruszeniem do Szwecji, warto zapisać się na kurs języka szwedzkiego w Twojej okolicy. Dostępne są także kursy przez Internet – taki kurs będziesz mógł kontynuować nawet wtedy, kiedy już wyjedziesz do pracy. W kontekście trybów nauki opinie są jednak jednoznaczne: najwięcej nauczysz się będąc w bezpośrednim kontakcie z nauczycielem i innymi kursantami. Jeśli nie znasz szwedzkiego i nie masz możliwości wcześniej się go poduczyć, nie obawiaj się, Szwedzi doskonale posługują się językiem angielskim. Zatem znajomość tego języka początkowo może być wystarczająca.

Znajomość języków jest znacznie mniej istotna w przypadku ubiegania się o pracę fizyczną. W tym wypadku najważniejsze są specjalistyczne umiejętności. Niezbędne jest jednak ich poświadczenie. Najbardziej cenione są europejskie certyfikaty. Przydatne mogą okazać się także wszelkie inne świadectwa i dokumenty, np. przebyte kursy i szkolenia lub rekomendacje wystawione przez poprzednich pracodawców. Przygotowanie dobrego CV wraz z zaświadczeniami w języku szwedzkim lub angielskim wydaje się priorytetowym zadaniem każdego zainteresowanego pracą w Szwecji. Najważniejsze punkty, na które zwracają uwagę pracodawcy to zakres dotychczas wykonywanych obowiązków, projekty, przy których się pracowało, a także kwalifikacje i umiejętności, które są kluczowe przy wykonywaniu konkretnego zawodu.

Szukanie pracy

Podobnie jak w Polsce, w Szwecji działa nieoficjalny system rekomendacji. Pracodawcy najchętniej przyjmują osoby z polecenia. O wiele łatwiej znaleźć pracę poprzez kontakty – rodzinę, znajomych. Fakt poświadczenia umiejętności nie tylko na papierze, ale przez osobę znaną pracodawcy ma niebagatelne znaczenie, taka osoba staje się po prostu bardziej wiarygodna.

Popularnym i skutecznym sposobem jest szukanie pracy przez Internet. Na początek, pewnym ułatwieniem może być szukanie pracy u polskich pracodawców. Wielu z nich informuje o prowadzonej rekrutacji na portalu polonijnym www.poloniainfo.se. Warto jednak przeglądać także popularne portale szwedzkie, największy z nich: www.blocket.se lub zgłaszać się bezpośrednio do agencji zatrudnienia, których lista znajduje się na stronie www.eniro.se w dziale Bemanningsföretag. Pomocne będą także strony szwedzkiego Urzędu Pracy – Arbetsförmedlingen, www.ams.se – znajdują się tu informacje niezbędne dla potencjalnych pracowników oraz bank ofert (dział Platsbanken).

Samozatrudnienie

Alternatywą do poszukiwania ofert u lokalnych pracodawców jest samozatrudnienie, czyli samodzielne stworzenie sobie miejsca pracy, jakim jest założenie i prowadzenie jednoosobowego przedsiębiorstwa bez stałego miejsca działalności w Szwecji (Enskild näringsidkare). Odpowiada ono jednoosobowej działalności gospodarczej w Polsce, na podstawie wpisu do ewidencji. Samozatrudniajacy się przedsiębiorca nie posiada osobowości prawnej i odpowiada całym swym majątkiem za skutki prowadzonej działalności.

Polscy przedsiębiorcy bardzo chętnie korzystają z tej możliwości. W takim wypadku niezbędne jest uzyskanie numeru statystycznego i VAT oraz zezwolenia na pobyt i pracę.

Jeśli przedsiębiorca nie posiada jeszcze prawa pobytu i własna działalność gospodarcza będzie jego pierwszą pracą na terenie Szwecji, działania urzędowe wygodnie rozpocząć od rejestracji firmy (albo rejestrację firmy, jak i pobytu prowadzić w tym samym czasie). Do wystawienia zgody na pobyt będzie bowiem potrzebny certyfikat rejestracji przedsiębiorstwa (lub ostatecznie, dokumenty potwierdzające rozpoczęcie tego procesu).


Aby zarejestrować firmę należy

złożyć (osobiście lub listownie) w Urzędzie Skarbowym w Malmö (http://www.skatteverket.se/) następujące dokumenty:

  • poświadczoną kopię paszportu,
  • wniosek podatkowy dla przedsiębiorców zagranicznych: formularz SKV 4632 (wypełniony w języku szwedzkim),
  • zaświadczenie z urzędu podatkowego o braku zaległości podatkowych,
  • zaświadczenie z ZUS o braku zaległości socjalnych.

Wszystkie polskie dokumenty muszą zostać przetłumaczone na język szwedzki przez tłumacza przysięgłego.

W wypełnianiu wniosku (formularza SKV 4632) pomocny będzie przygotowany w języku polskim przewodnik (pobierz przewodnik).

Aby uzyskać zgodę pozwolenie na pobyt (w przypadku samozatrudnienia) należy

złożyć (osobiście lub listownie) w Urzędzie ds. Migracji, czyli Migrationsverket (http://www.migrationsverket.se/info/start_en.html) następujące dokumenty:

  • dokumentację potwierdzającą prowadzenie działalności gospodarczej w Szwecji: dowód zarejestrowania działalności oraz kartę podatkową
  • lub dokumentację ukazującą postępujący proces przygotowania do założenia działalności gospodarczej w Szwecji: wypełnione formularze rejestracyjne do Skatteverket (odpowiednik polskiego Urzędu Skarbowego) oraz Bolagetsverket (odpowiednik polskiego Urzędu Rejestracji Spółek); kontrakt na wynajem lokalu; rachunki za zakupione towary i materiały. Decyzja pozytywna wydawana jest na 5 lat i obejmuje wszystkich członków rodziny przedsiębiorcy (współmałżonek, dzieci poniżej 21 roku życia lub dzieci starsze na utrzymaniu rodziców, a także rodzice na utrzymaniu dzieci)

Finalnie, Urząd ds. Migracji oraz Urząd Skarbowy decydują w porozumieniu o wydaniu pozwolenia na pobyt i pracę (prowadzenie jednoosobowej działalności gospodarczej). Prawo pobytu najczęściej wystawione jest na okres 5 lat. Konieczne może być wykazanie (w przygotowanym biznesplanie), że z tytułu prowadzenia działalności przedsiębiorca będzie otrzymywał dochody pozwalające na utrzymanie się w Szwecji. Jeśli działalność w przyszłości nie będzie wykazywała takich dochodów, pozwolenie może zostać cofnięte. W sprawie wszelkich decyzji odmownych (z wyjątkiem odmowy ws. pozwolenia o pracę) można odwoływać się do Komisji ds. Cudzoziemców (Utlanningsnamnden).

Wiarygodność pracodawcy

Przed podjęciem pracy warto sprawdzić wiarygodność pracodawcy, tj. czy widnieje on w rejestrze legalnych podmiotów gospodarczych. Rejestr wszystkich firm (odpowiednik polskiego KRS) znajduje się na stronie internetowej www.bolagsverket.se (Näringslivsregistret). Aby wyszukać firmę należy wpisać jej numer organizacyjny lub nazwę. Jeśli firma znajduje się w rejestrze, oznacza, że prowadzi legalną działalność, jeśli jej brak – legalnie nie istnieje.

Skróty oznaczające formę prawną firmy:

AB (Aktiebolaget) – spółka z ograniczoną odpowiedzialnością,
KB (Kommanditbolaget) – spółka komandytowa,
HB (Handelbolaget) – spółka dwuosobowa bez ograniczonej odpowiedzialności,
E – firma jednoosobowa bez ograniczonej odpowiedzialności.

Umowa o pracę

W Szwecji obowiązują dwie formy zatrudnienia:

- umowa na czas nieokreślony (najbardziej korzystna dla pracownika, zwłaszcza w przypadku starania się o zezwolenie na dłuższy pobyt w Szwecji)

- umowa na czas określony:

  • umowa na czas próbny (maksymalnie 6 miesięcy)
  • umowa na czas określony (maksymalnie 2 lata)
  • umowa na czas wykonania zlecenia
  • praca sezonowa
  • praca w zastępstwie
  • praktyka/staż/ praca wakacyjna

Informacje zawarte w umowie o pracę (warto zwrócić uwagę, czy umowa jest kompletna i czy znajdują się niej wszystkie wymienione poniżej elementy):

  • dane pracodawcy (nazwa, adres i numer organizacyjny)
  • dane pracownika
  • wykonywany zawód pracownika
  • obowiązki pracownika
  • forma zatrudnienia
  • wynagrodzenie (stawka godzinowa lub pensja za czas określony: tydzień/miesiąc; uwaga: stawki podawane w kwocie brutto, kwota netto pomniejszona jest o zaliczkę na podatek dochodowy, czyli 32% wynagrodzenia)
  • liczba godzin pracy
  • wynagrodzenie za nadgodziny
  • dni wypłaty
  • liczba dni urlopu
  • ubezpieczenia, którymi objęty jest pracownik (uwaga: często ubezpieczenia zawarte są w wynagrodzeniu, oznacza to, że kwota, którą realnie otrzymuje pracownik jest ok. 10% niższa, niż ta, które wyszczególniona jest w umowie)
  • rodzaj umowy zbiorowej obowiązującej w danym miejscu pracy (podpisanej między pracodawcą, a związkiem zawodowym)
  • data rozpoczęcia pracy i pełnienia obowiązków

Źródła:

Vademecum Polaka w Szwecji: http://www.plmagazyn.com/

Praca w Szwecji: http://www.eurodesk.pl/praca-w-kraju/praca-w-szwecji

Szwedzki rynek pracy potrzebuje Polaków: http://praca.gazetaprawna.pl/wywiady/500088,szwedzki_rynek_pracy_potrzebuje_polakow.html

Najbardziej pożądane zawody w krajach Unii Europejskiej cz. 2: http://www.twojaeuropa.pl/3313/najbardziej-pozadane-zawody-w-krajach-unii-europejskiej-cz-2

Szwedzki rynek budowlany: www.euroinfo.krakow.pl/gt/szwedzki_rynek_budowlany.doc

Praca na Szwedzkim Rynku Budowlanym: http://publikationer.bygg.org/Images/Info/524/Praca_na_Szwedzkim_Rynku_Budowlanym.pdf

share button Praca w Szwecji, praca w Sztokholmie spacer Praca w Szwecji, praca w Sztokholmie

Pokaż wszystkie artykuły »